Jak odróżnić dwa kosmetyki o podobnej nazwie

W kosmetykach nazwy bywają mylące. Dwa produkty potrafią nazywać się niemal identycznie, mieć podobny kolor opakowania i zupełnie inny skład, innego producenta i inną historię. Kupujący zwykle orientuje się dopiero po odwróceniu pudełka — o ile w ogóle ma je w ręku, bo przy zakupach przez internet widzi tylko zdjęcie.

Jest kilka miejsc na opakowaniu, które rozstrzygają sprawę w kilkanaście sekund. Poniżej po kolei, od najpewniejszego.

1. Numer EAN — jedyna naprawdę jednoznaczna rzecz

Trzynastocyfrowy kod pod kreskami to identyfikator konkretnego wariantu produktu: tej nazwy, tej pojemności, tego podmiotu. Dwa produkty o tym samym EAN to ten sam produkt. Dwa produkty o różnych EAN-ach to różne produkty, choćby nazwy różniły się jedną literą.

Numery przydziela organizacja GS1, a prefiks w pierwszych cyfrach wskazuje, w której organizacji krajowej producent się zarejestrował — nie zawsze to samo, co kraj produkcji. Prefiks 380 oznacza Bułgarię, 590 Polskę, 400–440 Niemcy.

W praktyce: zanim porównasz ceny albo oceny, porównaj EAN-y. Jeśli się różnią, dalsze porównywanie nie ma sensu.

2. Podmiot odpowiedzialny

Każdy kosmetyk w Unii musi mieć wskazaną na opakowaniu osobę odpowiedzialną — firmę z adresem w UE, która odpowiada za zgodność produktu z przepisami. Wymaga tego artykuł 19 rozporządzenia 1223/2009. To ona prowadzi dokumentację produktu i to do niej kierują się pytania organów nadzoru.

Bywa, że przy dwóch podobnie nazwanych produktach podmioty odpowiedzialne są zupełnie inne — i to samo w sobie mówi, że nie ma między nimi żadnego związku.

3. Zgłoszenie w CPNP

Przed wprowadzeniem do obrotu kosmetyk zgłasza się do europejskiego portalu CPNP. Zgłoszenie zawiera między innymi kategorię produktu, skład ramowy i dane osoby odpowiedzialnej. Uwaga na częste nieporozumienie: zgłoszenie nie jest dopuszczeniem ani oceną skuteczności. Jest wyłącznie informacją dla organów nadzoru i ośrodków toksykologicznych. „Produkt zgłoszony do CPNP” nie znaczy więc „produkt przebadany i zatwierdzony”.

Dostęp do bazy mają organy, nie konsumenci, więc sami tego nie sprawdzisz. Ale jeśli sprzedawca powołuje się na CPNP jako na argument jakościowy, wiesz już, ile ten argument waży.

4. Numer partii i data minimalnej trwałości

Numer partii pozwala producentowi odtworzyć, kiedy i z czego wyprodukowano konkretny egzemplarz. Przy kosmetykach trwałych powyżej trzydziestu miesięcy zamiast daty podaje się symbol otwartego słoiczka z liczbą miesięcy — to okres, przez który produkt nadaje się do użycia po otwarciu, a nie od daty zakupu.

Brak numeru partii albo nieczytelne oznaczenia to sygnał, żeby się wstrzymać — zwłaszcza przy ofertach od przypadkowych sprzedawców.

5. Lista INCI — czyta się ją od początku

Składniki podaje się w kolejności malejącej według masy, aż do stężenia jednego procenta; poniżej tej granicy kolejność jest dowolna. Praktyczny wniosek: pierwsze pięć pozycji mówi więcej niż cała reszta listy. Jeśli dwa produkty mają ten sam składnik na pierwszym miejscu, a różnią się na trzecim i czwartym, to już inne receptury.

Nazwy INCI są ujednolicone w całej Unii i nie tłumaczy się ich na języki narodowe — dlatego ta sama lista wygląda identycznie na opakowaniu polskim, niemieckim i greckim. To ułatwia porównywanie produktów kupowanych za granicą.

6. Skąd biorą się pomyłki w porównywarkach

Serwisy aukcyjne i porównywarki łączą oferty w jedną kartę produktu po nazwie, nie po EAN. Wystarczy, że dwaj sprzedawcy wpiszą zbliżoną nazwę, a oceny i opinie z obu ofert lądują w jednym miejscu. Dla kupującego wygląda to jak jeden produkt z wieloma opiniami — a bywa, że są to dwa różne kosmetyki, czasem nawet o innym przeznaczeniu.

Dlatego przy czytaniu ocen warto sprawdzić, czy dotyczą tego samego numeru EAN. Jeśli karta produktu go nie podaje, ostrożność jest uzasadniona.

7. Co zrobić, gdy dostaniesz co innego, niż zamawiałeś

Jeżeli przesyłka zawiera produkt o innej nazwie, innym EAN-ie albo innej pojemności niż uzgodniona, jest to niezgodność towaru z umową. Uprawnienia wobec sprzedawcy przysługują na podstawie ustawy o prawach konsumenta. Przy zakupie na odległość masz dodatkowo czternaście dni na odstąpienie bez podawania przyczyny — termin liczy się od objęcia rzeczy w posiadanie.

Zachowaj opakowanie z kodem kreskowym i dowód zakupu. Zdjęcie etykiety z widocznym EAN-em i numerem partii rozstrzyga większość sporów, zanim zdążą się rozwinąć.

A ten produkt?

Ekzodermin, o którym piszemy na tej stronie, ma EAN 3800235061220, pojemność 30 ml i podmiot odpowiedzialny BALCANTRADE EU Ltd. z Sofii. W polskich porównywarkach krąży pod zbliżoną nazwą inny krem — z innym numerem EAN i innym składem. Oceny wystawione tamtemu produktowi nie mówią nic o tym.

Jeśli porównujesz oferty, zacznij od kodu kreskowego. To piętnaście sekund, które oszczędza rozczarowania.